1) Problem Tanımı: Operasyon Tıkanıklığı ve Belirsizlik
Her vaka, ölçülebilir bir problem tanımıyla başlar. Tipik başlangıç noktaları; operasyonel tıkanıklık,
performans düşüşü, entegrasyon karmaşası, raporların tutarsızlığı veya kullanıcı deneyimi kaynaklı kayıplardır.
Problem “genel şikâyet” olarak bırakılmaz; kapsamı, etkilenen akışlar, kritik KPI’lar ve sorunun hangi koşullarda
büyüdüğü netleştirilir. Bu sayede çözüm; varsayımlara değil, veriye dayanır.
Grey Soft yaklaşımında problem tanımı aynı zamanda hedef tanımıdır. “Hızlansın” yerine
“rapor ekranı 3 saniye altına inse”, “sipariş işleme süresi %X azalsa”, “hata oranı Y seviyesine inse”
gibi ölçülebilir hedefler yazılır. Böylece proje sonunda başarı, subjektif yorumla değil; metrikle değerlendirilir.
Kapsam Netliği
Sorunun etkilenen ekranları, süreç adımları ve KPI’ları ilk aşamada sabitlenir.
Başarı Kriterleri
“İyi oldu” değil; süre, hata oranı, maliyet ve operasyon etkisi ile ölçüm yapılır.
2) Analiz ve Teknik Değerlendirme: Kök Nedenin Bulunması
Problem netleştikten sonra mevcut mimari, veri akışı ve darboğazlar analiz edilir.
Loglar, SQL sorgu planları, endpoint süreleri, cache davranışı ve 3rd party entegrasyon hataları değerlendirilir.
Bu aşamada “belirti” ile “kök neden” ayrıştırılır. Örneğin yavaş ekranın sebebi UI değil; yanlış indeks,
gereksiz join, N+1 sorgu paterni veya hatalı cache invalidation olabilir.
Analizde alternatif çözüm yolları da masaya konur: kısa vadeli iyileştirme (quick wins),
orta vadeli yeniden kurgulama ve uzun vadeli ölçek yaklaşımı ayrı ayrı değerlendirilir.
Seçilen teknik yön; performans, güvenlik, bakım maliyeti ve ekip sürdürülebilirliği kriterleriyle gerekçelendirilir.
Bu noktada C# / ASP.NET Core mimarisi üzerinde doğru katmanlama ve gözlemlenebilirlik standardı kurulması önceliklidir.
Performans Analizi
Query plan, indeks, cache ve endpoint süreleri; veriye dayalı optimize edilir.
Entegrasyon Sağlığı
Retry, timeout, idempotency ve log standardı ile entegrasyon riski düşürülür.
3) Çözüm Mimarisinin Kurgulanması: Ölçek, Güvenlik, İzlenebilirlik
Vaka özelinde; veri modeli, servis yapısı, yetkilendirme ve loglama stratejisi yeniden kurgulanır.
Amaç sadece bug’ı kapatmak değil; sistem büyüdüğünde de stabil kalacak bir omurga oluşturmaktır.
Mimari kararlar; “hangi modül hangi sorumluluğu alır”, “hangi veri nerede otorite” ve
“hangi operasyon hangi yetkiyle yapılır” sorularını netleştirir.
Grey Soft standardında; rol bazlı erişim, audit log, hata sınıflandırma ve izleme/alarmlama
mimarinin parçasıdır. Böylece sistem “çalışıyor” seviyesinde değil; “yönetilebilir” seviyesinde olur.
Özellikle raporlama ve operasyon panellerinde, veri doğruluğu ve izlenebilirlik kurumsal güveni belirleyen ana faktördür.
4) Uygulama ve Kontrollü Teslimat: Sprint Bazlı İlerleme
Uygulama süreci sprint bazlı yürütülür. Her sprint; net backlog, test senaryoları ve kabul kriterleriyle kapanır.
Kritik metrikler (performans, hata oranı, işlem süresi) canlı öncesi ve sonrası karşılaştırılır.
Böylece çözümün etkisi “hissedildi” şeklinde değil; “ölçüldü” şeklinde raporlanır.
Yayın planı kontrollüdür: staging doğrulaması, kademeli yayın (gerekirse), rollback planı ve izleme dashboard’ları hazırdır.
Bu yaklaşım; canlıya çıkış anını risk değil, yönetilen bir geçiş haline getirir.
5) Sonuç ve Ölçülebilir Kazanımlar: KPI ile Kapanış
Vaka analizlerinin finalinde sonuçlar nettir: hız artışı, operasyon yükünde azalma, raporlama doğruluğu,
kullanıcı memnuniyeti ve sürdürülebilir bakım kazanımları. Ayrıca “sonraki adım” listesi çıkarılır:
teknik borç kalemleri, izleme geliştirmeleri ve ölçek planı bir yol haritası olarak sunulur.
Böylece kurum; yalnızca bugünkü problemi çözmekle kalmaz, gelecekte aynı problemin tekrar etmesini önleyecek
bir sistem disiplinine kavuşur. Grey Soft için vaka analizi; teknik anlatım değil, yönetilebilir ürün üretimidir.
Loglar, metrikler, SQL performans verileri, entegrasyon hata kayıtları ve kullanıcı akış analizleri ile.
Problem ve çözüm, mutlaka ölçülebilir çıktılarla desteklenir.
Öncesi/sonrası metrik karşılaştırması yapılır. Kritik ekranlar için hedef süreler konur;
query plan, indeks ve cache kararları bu hedeflere göre uygulanır.
Timeout/retry stratejisi, idempotency, log standardı ve hata sınıflandırma uygulanır.
Böylece geçici kesintiler operasyon krizine dönüşmez.
C# / ASP.NET Core üzerinde modüler yapı, rol bazlı yetkilendirme, audit log ve gözlemlenebilirlik (monitoring/logging) standarttır.
Problem-kök neden-çözüm-ölçüm zincirini görünür kılar. Ayrıca riskler ve sonraki adımlar için net bir yol haritası üretir.
